WARSZAWA
RZEŹBY STANISŁAWA SIKORY W GMACHU URZĘDU RADY MINISTRÓW
Paweł Giergoń    11.12.2010

Gmach Urzędu Rady Ministrów w Alejach Ujazdowskich w Warszawie to miejsce dla obywatela na codzień niedostępne. To miejsce władzy. Znane jest w wąskich fragmentach z transmisji telewizyjnych. Czasem, gdy coś do powiedzenia ma premier czy inny minister, w tle pojawić się może rzeźba czy inny detal wystroju wnętrza, które skrywa znakomite dzieła polskiej sztuki lat czterdziestych XX wieku. Gmach w Alejach Ujazdowskich ucierpiał w czasie II wojny światowej w stopniu, który wymusił m.in. jego gruntowną przebudowę na potrzeby nowej władzy. Odbudowywano go w latach 1946-48 z przeznaczeniem na siedzibę Rady Państwa. Na zlecenie Kancelarii Cywilnej Prezydenta Rzeczypospolitej podjęli się tego architekci Jan Bogusławski i Stanisław Odyniec-Dobrowolski. Wykonanie dekoracji rzeźbiarskiej Bogusławski zlecił Stanisławowi Sikorze, rzeźbiarzowi z ugruntowaną już pozycją zawodową, z którym współpracował m.in. przy okazji wystawy paryskiej (1937, Exposition Internationale Arts et Techniques dans la Vie Moderne) i nowojorskiej (1939, New York World's Fair).

Sikora wspominał, że oddano mu do dyspozycji cztery duże pomieszczenia w parterze budynku. Do pomocy przydzielono rzemieślników - kamieniarzy, sztukatorów, cieśli i stolarzy. 22 grudnia 1947 roku jego projekty zostały ocenione i zaakceptowane do realizacji przez komisję, w składzie której znaleźli się m.in.: Tadeusz Breyer, Bohdan Pniewski, Romuald Gutt, Roman Piotrowski, Jan Bogusławski, Stanisław Odyniec-Dobrowolski i Józef Trenarowski. Kamienie i marmury dostarczyła Centrala Sprzedaży Kamienia. W dniu 11 listopada 1948 roku dekoracja rzeźbiarska gmachu Rady Państwa była gotowa. Komisja oceniająca prace wskazała na wysoki poziom artystyczny zrealizowanych rzeźb, które znakomicie wpisały się w zaprojektowane przez Jana Bogusławskiego wnętrza reprezentacyjnego gmachu władz państwowych. Dopełnieniem plastyki wnętrz są wysokiej klasy kraty, okucia i inne elementy mataloplastyczne, zaprojektowane i wykonane przez Henryka Grunwalda. Całość, bez przesadnego przepychu, stanowi świadectwo wysokiej kultury artystycznej projektantów. To także świadectwo trwania najlepszych, przedwojennych jeszcze tendencji artystycznych, adoptowanych na potrzeby nowej władzy ludowej.

Stanisław Sikora - z cyklu Trzy Powstania, gips Stanisław Sikora - z cyklu Trzy Powstania, gips Stanisław Sikora - z cyklu Trzy Powstania, gips Stanisław Sikora - z cyklu Trzy Powstania, gips Stanisław Sikora - z cyklu Trzy Powstania, gips Stanisław Sikora - fragment plafonu Zodiak Stanisław Sikora - fragment plafonu Zodiak Stanisław Sikora - fragment plafonu Zodiak
Stanisław Sikora - fragment plafonu Zodiak Stanisław Sikora - fragment plafonu Zodiak Stanisław Sikora - fragment plafonu Zodiak Stanisław Sikora - fragment plafonu Zodiak Stanisław Sikora - fragment plafonu Zodiak Stanisław Sikora - płaskorzeźba dekoracyjna plafonu hallu głównego, gips Stanisław Sikora - kominek w Sali Obrazów
Stanisław Sikora - rzeźba / Trudna lektura / zdobiąca kominek w Sali Obrazów Stanisław Sikora - rzeźba / Z kurką / zdobiąca kominek w Sali Obrazów Stanisław Sikora - rzeźba / Pozowanie / zdobiąca kominek w Sali Obrazów Stanisław Sikora - rzeźba / Wiosna / zdobiąca kominek w Sali Obrazów Stanisław Sikora - z cyklu Symfonia Pracy, dolomit Stanisław Sikora - z cyklu Symfonia Pracy, dolomit Stanisław Sikora - z cyklu Symfonia Pracy, dolomit Stanisław Sikora - z cyklu Symfonia Pracy, dolomit
Stanisław Sikora - z cyklu Symfonia Pracy, dolomit Stanisław Sikora - z cyklu Symfonia Pracy, dolomit Stanisław Sikora - z cyklu Symfonia Pracy, dolomit Stanisław Sikora - z cyklu Symfonia Pracy, dolomit Stanisław Sikora - z cyklu Symfonia Pracy, dolomit Stanisław Sikora - kroksztyn podtrzymujący tablicę, dolomit Stanisław Sikora - płaskorzeźba przedstawiająca ludzi pracy, marmur Stanisław Sikora - płaskorzeźba przedstawiająca ludzi nauki, marmur
Stanisław Sikora - płaskorzeźba przedstawiająca ludzi kultury, marmur Stanisław Sikora - płaskorzeźba przedstawiająca ludzi obronności, marmur Stanisław Sikora - rozeta wiążąca plafon w Sali Świetlikowej Stanisław Sikora - rzeźba / Dziecko i przyroda / przy wejściu w stronę loży w Sali Kolumnowej, marmur kielecki Stanisław Sikora - rzeźba / Dziecko i przyroda / przy wejściu w stronę loży w Sali Kolumnowej, marmur kielecki Stanisław Sikora - głowica w kształcie orła w Sali Kolumnowej, granit Stanisław Sikora - płaskorzeźba na galerii Sali Kolumnowej symbolizująca / Przemysł i Rolnictwo /, marmur Stanisław Sikora - płaskorzeźba na galerii Sali Kolumnowej symbolizująca / Przemysł i Rolnictwo /, marmur

Foto © 2010 Paweł Giergoń / sztuka.net

Stanisław Sikora urodził się w 1911 roku w Stryszawie w województwie żywieckim. Zawodu uczył się w zakopiańskiej Szkole Przemysłu Drzewnego u Antoniego Kenara i na warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych w pracowni Tadeusza Breyera. Od 1946 roku mieszkał na Saskiej Kępie przy ulicy Obrońców 28/30, gdzie miał swoją pracownię. Znany był głównie jako rzeźbiarz i medalier. Na jego dorobek artystyczny składały się rzeźby dekoracyjne, pomniki, formy przestrzenne, tablice pamiątkowe jak i małe formy rzeźbiarskie - medale, plakiety, monety i odznaczenia. Tworzył w różnych technikach i materiałach - drewnie, granicie, marmurze, metalu i ceramice. Swoje prace wystawiał na blisko czterystu wystawach w kraju i zagranicą. Wśród licznych nagród i wyróżnień należy wymienić Srebrny Medal i dyplom na wystawie Arts et Techniques dans la Vie Moderne w Paryżu (1937), nagrodę na Salonie Instytutu Propagandy Sztuki w Warszawie (1937), I i II nagrodę w konkursie na rzeźbę ceramiczną w Ćmielowie (1938), III nagrodę w konkursie na Pomnik Zwycięstwa w Warszawie (1948), I nagrodę w konkursie na pomnik Stefana Żeromskiego w Kielcach (1954), I nagrodę w międzynarodowym konkursie medalierskim w Arezzo (1964, 1965), I nagrodę na III Międzynarodowym biennale "Sport w sztukach pięknych w Barcelonie (1971). Zrealizował m.in. Mauzoleum gen. Orlicz-Dreszera w Gdyni-Oksywiu (1938, w zespole z J. Bogusławskim i M. Potrawiakiem), cykl syren w Klubie Dyplomatycznym MSZ w Warszawie (1948-50), pomnik Stefana Żeromskiego w Kielcach (1954), pomnik u czci pomordowanych w Mauthausen (1955), formę przestrzenną na biennale rzeźby w Elblągu (1965), rzeźby wokół kręgu tanecznego w Dąbrowie Górniczej (1965), rzeźba przestrzenna "Hejnały" na biennale rzeźby w metalu w Warszawie (1968), pomnik Czynu Chłopskiego w Warszawie (1968), płaskorzeźby we wnętrzu ambasady polskiej w Moskwie (1979), popiersie Bolesława Prusa (1984) i pomnik Stefana Żeromskiego (1986) na Saskiej Kępie w Warszawie. Zmarł w 2000 roku.

Stanisław Sikora - z cyklu Symfonia Pracy, dolomit Stanisław Sikora - plafon Zodiak Stanisław Sikora - rozeta wiążąca podział ściany we wnętrzu obok hallu głównego Stanisław Sikora - tondo gipsowe w Gabinecie Premierów Stanisław Sikora - tondo gipsowe w Gabinecie Premierów Stanisław Sikora - tondo gipsowe w Gabinecie Premierów Stanisław Sikora - rozeta wiążąca plafon w Sali Świetlikowej Stanisław Sikora - rzeźbiona sowa, element fotela w Gabinecie Premierów, drewno
Stanisław Sikora - jedna z rzeźb podtrzymujących kominek w Gabinecie Premierów, marmur Carrara Stanisław Sikora - płaskorzeźba / Przysięga Stanów / nad kominkiem w Gabinecie Premierów, marmur Stanisław Sikora - stylizowana głowica kolumny w Gabinecie Premierów Stanisław Sikora - relief w pokoju wypoczynkowym przedstawiający scenę z polowania Stanisław Sikora - relief w pokoju wypoczynkowym przedstawiający scenę z polowania Stanisław Sikora - relief w pokoju wypoczynkowym przedstawiający scenę z polowania Stanisław Sikora - relief w pokoju wypoczynkowym przedstawiający scenę z polowania Stanisław Sikora - relief orła nad lożą Sali Kolumnowej

Foto: Zbyszko Siemaszko / Archiwum URM



redakcja|nota prawna
© 2003-2018 sztuka.net   Wszelkie prawa zastrzeżone.