WARSZAWA poprzednia strona
PLASTYKA W ARCHITEKTURZE WARSZAWY 1945-1989
Paweł Giergoń    03.03.2012

numer 37
rodzaj kompozycji malarstwo ścienne
materiał -
autor Franciszek Kmita (w zespole)
data powstania 1951
lokalizacja Mazowieckie Centrum Kultury
adres Elektoralna 12
stan zachowania dobry

Przy ulicy Elektoralnej mieści się Mazowieckie Centrum Kultury i Sztuki, zajmujące odbudowany po wojnie budynek dawnego Szpitala św. Ducha, wzniesionego w 1861 roku w neorenesansowym stylu przez architekta Józefa Orłowskiego. Eklektyczny gmach przystosowano do pełnienia funkcji Domu Kultury Warszawskiej Rady Związków Zawodowych, który oficjalnie inaugurował swoją działalność w lutym 1953 roku. Ściany pomieszczeń parteru budynku zdobią socrealistyczne scenki rodzajowe, wykonane przez studentów Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie z Pracowni Malarstwa Monumentalnego profesora Jana Seweryna Sokołowskiego. Górne partie ścian tzw. Sali Elektorskiej wypełniają sielskie obrazki przedstawiające "lud pracujący stolicy" spędzający czas na zabawie i uprawianiu sportów, przeplatane kompozycjami o motywach roślinnych i animalistycznych. Autorem jednego z tych dzieł był zmarły w 2013 roku znany w środowisku artystycznym Kazimierza nad Wisłą malarz Franciszek Kmita, który jako jedyny sygnował swoje dzieło (scena zabawy z zespołem muzycznym). Kompozycje malarskie Sali Elektorskiej nie grzeszą, niestety, szczególnymi walorami artystycznymi. Zdecydowanie lepszej (choć to nadal pojęcie względne) klasy malarstwo zdobi hol główny budynku. Propagandowe w treści przedstawienia ukazujące różnorakie formy aktywności zawodowej przedstawicieli klasy robotniczo-chłopskiej wyróżnia wyższa kultura artystyczna i technika wykonania. "Trójka murarska", bagażowy na dworcu PKP, traktorzysta w polu, żniwiarka, ekspedientki w sklepie spożywczym – to tylko niektóre z przedstawień o charakterze edukacyjnym i propagandowym, ciekawych ze względu na kompletny brak wątków inteligenckich. Kompozycje przy ulicy Elektoralnej stanowią dziś bodaj największą tego typu grupę socrealistycznych dekoracji plastycznych w Warszawie, pochodzących z pierwszej połowy lat 50. XX wieku.


Foto i opracowanie © 2011-2012 Paweł Giergoń.
Wszelkie prawa zastrzeżone.



redakcja|nota prawna
© 2003-2018 sztuka.net   Wszelkie prawa zastrzeżone.