RZEŻBA
WARSZAWA - I BIENNALE RZEŹBY W METALU

Staraniem Zarządu Okręgu Warszawskiego ZPAP, Dzielnicowej Rady Narodowej i Wojewówdzkiej Komisji Związków Zawodowych, we wrześniu 1968 roku miało miejsce w Warszawie I Biennale Rzeźby w Metalu, będące nawiązaniem do podobnych przedsięwzięć zorganizowanych wcześniej w Elblągu i Puławach. Biennale elbląskie, którego pierwsza edycja miała miejsce w roku 1965, stało się wielkim wydarzeniem artystycznym, szeroko i pozytywnie ocenianym przez krytyków i ówczesne media. Biennale warszawskie miało do tego sukcesu nawiązać. Kuratorem otwartego 28 września 1968 roku Biennale został Władysław Dariusz Frycz. Do udziału w nim zaproszono szereg znanych artystów z Polski i zagranicy, zaś patronat nad imprezą objęły warszawskie Zakłady Radiowe im. Marcina Kasprzaka. Na Biennale złożyły się trzy wystawy: Międzynarodowa Wystawa Rzeźby w Metalu w fotografii (w Galerii Rzeźby przy ul. Marchlewskiego 36), stałą Ekspozycję Dużych Rzeźb (wzdłuż ul. Kasprzaka) oraz Wystawę Mniejszych Form Rzeźby (w Parku Sowińskiego na Woli - wystawa czasowa do 5 listopada 1968).

Podobnie jak to miało miejsce we wcześniej wymienionych miastach, także warszawskie zakłady (w liczbie blisko 20) udostępniły uczestnikom pleneru materiały (złom żelazny) oraz zaplecze techniczne potrzebne do wykonania kompozycji przestrzennych. Przygotowania do Biennale trwały od wiosny 1968 roku. Powstałe wówczas formy, wykonane w ilości 60, stanęły pod koniec września na ulicy Kasprzaka na Woli, tworząc tym samym blisko trzykilometrową galerię rzeźby współczesnej pod gołym niebem. Częśc ekspozycji ustawiono tymczasowo w Parku Sowińskiego. W ocenie krytyków poziom warszawskiego Biennale różnił się znacznie od elbląskiego, co znalazło swój oddźwięk w komentarzach zamieszczanych na łamach "Expressu Wieczornego" czy tygodnika "Stolica". Uznając zasadność organizacji tego typu imprezy artystycznej w stolicy, wskazywano na daleki od oczekiwań poziom artystyczny większości wykonanych prac. Komentator "Stolicy" "nie wdając się w ocenę" przedstawił czytelnikom kilka (5) ciekawszych zdaniem redakcji kompozycji, wyróżniając prace "Obrona Woli", "Awangarda", "Don Kichot", "Kwiat przyjaźni" i "Dzieciom poległym za Warszawę". Po latach funkcjonowania w przestrzeni miejskiej, większość rzeźb uległa zniszczeniu - w większości przypadków z powodu braku konserwacji. Niemałą rolę odegrali tu także miejscowi wandale, odłamując wystające i łatwe do zniszczenia elementy metalowych kompozycji.

W związku z przebudową arterii komunikacyjnej (obecnie ul. Prymasa Tysiąclecia) na Woli, z trzykilometrowej galerii na ul. Kasprzaka pozostało dziś zaledwie 9 form. Następnych 8 przeniesiono w okolice skrzyżowania ulic Prymasa Tysiąclecia i Górczewskiej. Poddane konserwacji w roku 1999, pozostają skromnym śladem licznej niegdyś grupy kompozycji, jakie ustawiono na Woli w 1968 roku.

Wśród 60 rzeźb wykonanych przez 35 artystów znalazły się :

  • Koncert - Tadeusz Wencel
  • Hejnały - Stanisław Sikora
  • Totem - Krystian Jarnuszkiewicz
  • XXX - Jerzy Jarnuszkiewicz
  • Narodziny - Barbara Zbrożyna
  • Jutrzenka - Teresa Brzóskiewicz
  • Motyl - Teresa Brzóskiewicz
  • Melodia - Elżbieta Misztal
  • Planetoida - Henryk Wróblewski
  • Obrona Woli - Mirosław Smorczewski
  • Żonglerka - Mirosław Smorczewski
  • Bohaterom Woli - Janina Mirecka
  • Walka - Wiktor Iljin
  • Dzieciom poległym za Warszawę - Ewelina Michalska
  • Kogut - Maria Furowicz
  • Rakieta - Henryk Wiliński
  • Powódź - Bronisław Chromy
  • Hale - Józef Kandefer
  • Kosmos - Antoni Ślęzak
  • Żagle - Adam Smolana
  • Samoloty - Mieczysław Kałużny
  • Glob - Mieczysław Kałużny
  • Ptaki - Władysław Dariusz Frycz
  • Żyrafa - Władysław Dariusz Frycz
  • Don Kichot - Marian Nowak
  • Awangarda - Bronisław Kubica
  • Kompozycja - Tadeusz Sieklucki
  • Drogowskazy - Andrzej Kasten
  • Biennal - Maciej Szańkowski
  • Odlewnik - Mieczysław Naruszewicz
  • Vasco Prado - Kwiat przyjaźni
  • Vasco Prado - Słońce
  • Baza - Józef Markiewicz

Foto współczesne i opracowanie © 2006 Paweł Giergoń


redakcja|nota prawna
© 2003-2018 sztuka.net   Wszelkie prawa zastrzeżone.